LXXIV. Pieśń posępku

Gdy Zaratustra te mowy kończył, stał on blisko wyjścia; wraz z ostatnimi słowy wymknął się gościom swoim i uciekł z jaskini na chwilę. — O czyste wokół mnie woni, — zawołał — o błogosławiona wokół mnie ciszo! Lecz…

Zaratustra wychodzi z jaskini, przywołuje orła i węża i mówi, że ich kocha. Zauważa, że ludzie wyżsi niemiłą wydają woń. Wszyscy troje stoją w milczeniu i chłoną czyste powietrze.

Zaledwie jednak Zaratustra opuścił swą jaskinię, podniósł się stary wiła, obejrzał się chytrze naokoło siebie i rzekł: — Już wyszedł! I zaledwie to uczynił, o ludzie wyżsi — gdyż chcę wam tym samym schlebiać imieniem i…

Ledwie Zaratustra wyszedł, stary czarownik mówi, że opada go jego posępny szatan. Drwi z Zaratustry jako z maski świętego, po czym, gdy zapada wieczór, chwyta za harfę.

Gdy dzienny już przygasa blask, Gdy rosy ukojenie Na ziemię sączyć się poczyna, Niewidocznie i bezgłośnie — Łagodnymi bowiem kroki Stąpa rosy ukojenie jako wszyscy miłosierni: Pomnisz wonczas, pomnisz, serce me…

W pierwszej części pieśni szydzące głosy nazywają śpiewaka o płomiennym sercu tylko poetą i szaleńcem, który musi kłamać. Pieśń przeciwstawia go posągom prawdy i porównuje jego pożądania do drapieżnego ptaka, co spada na jagnięta.

Gdy dzienny już przygasa blask, Gdy zielony sierp księżyca Pośród nieba już purpury Zawistnie pomyka: — wrogi dniowi, W każdym kroku skrycie Girlandy róż wiszących Sierpem zetnie, aż padną I blade w nocy runą głębie: —…

Pieśń zwraca się ku wieczorowi i sierpowi księżyca, który ścina girlandy dnia. Śpiewak mówi, że zapadł się z własnego obłędu prawdy, i kończy refrenem „Szaleniec tylko! Tylko poeta!”.