Mówmy wszakże o tym, wy najmędrsi, aczkolwiek i to jest zgubne. Milczenie jest gorsze; wszystkie przemilczane prawdy stają się jadowite.
Część druga · XXXIV. O przezwyciężeniu samego siebie
Mówić prawdy, niech domy się walą
Czytaj w książce →Zaratustra wzywa do wypowiadania nawet złych prawd, bo milczenie jest gorsze, i każe, by runęło wszystko, co od tych prawd runąć może.
- Tworzenie i twórcaPrawdy, które kruszą stare rzeczy, oczyszczają grunt, bo wiele domów trzeba jeszcze zbudować.
Komentarze do tego rozdziału
Co mówili krytycy
Współzawodnictwo, zwycięstwo i przewartościowanieH. L. Mencken · The Philosophy of Friedrich Nietzsche, 1908interpretacja
Mencken dowodzi, że dla Nietzschego instynkt i eksperyment ujawniają własną moc, że szczęście polega na niepohamowanym poddawaniu się woli mocy w nieustannym współzawodnictwie, przytaczając Zaratustrowe „nie do pokoju, lecz do zwycięstwa” i rzucanie kośćmi ze śmiercią, i że oznacza to krucjatę przeciw etyce poświęcania się dla niższych oraz przewartościowanie, które uwalnia wolę mocy od niesławy.
Wola mocy; niszczenie z szacunku dla prawaAnthony M. Ludovici · Notes on Thus Spake Zarathustra, 1909interpretacja
Ludovici nazywa rozdział „O przezwyciężaniu samego siebie” najlepszym wykładem woli mocy w książce i dowodzi, że Nietzsche nie był burzycielem z wyboru: powiedzenie, że twórca w dobru i złu musi najpierw być niszczycielem, świadczy o jego szacunku dla prawa i samodyscypliny.
Nietzsche w innych pismach
Nietzsche twierdzi, że formułę jego przeznaczenia zawierają słowa Zaratustry, iż kto chce być twórcą w dobru i złu, musi najpierw być niszczycielem i łamać wartości, oraz że jego dionizyjska natura nie umie oddzielić czynu przeczącego od mówienia „tak”; jako pierwszy immoralista jest on w istocie niszczycielem.