Część druga · XXXV. O ludziach wzniosłych

Uczynić potwory niebiańskimi dziećmi

Lubię ja wprawdzie jego kark byka: chcę jednak i oczy anioła w nim ujrzeć.

I swej woli bohaterstwa oduczyć się jeszcze musi: wzniesionym być mi powinien, a nie wzniosłym: — bezwolnego winien eter unosić!

Poskramiał potwory, rozwiązywał zagadki: lecz wyzwolić winien on jeszcze nawet i swoje potwory oraz zagadki, niebiańskimi dziećmi uczynić je winien.

Jeszcze się jego poznanie śmiać nie nauczyło i niezawistnym być; jeszcze się jego rwąca namiętność nie ukoiła w pięknie.

Zaprawdę, nie w sytości winno zamilknąć i zatonąć jego pożądanie, lecz w pięknie! Wdzięk jest właściwy wspaniałomyślności wielkodusznego.

Ramię założywszy ponad głowę tak oto spoczywać powinien bohater, tako winien przemagać i spoczynek nawet.

Zaratustra lubi kark byka, lecz pragnie w nim ujrzeć oczy anioła. Bohater musi oduczyć się woli bohaterstwa, wyzwolić swe potwory i pozwolić, by pożądanie zamilkło w pięknie, a nie w sytości.

Tworzenie i twórcaBohater ma przemienić poskromione potwory i zagadki w niebiańskie dzieci, a nie tylko je ujarzmić.
Wola, wolność i „chcę”Musi oduczyć się woli bohaterstwa; bezwolnego winien unosić eter.
Przezwyciężenie samego siebieNawet jego spoczynek i poznanie muszą zostać przemożone i nauczyć się śmiać bez zawiści.

Komentarze do tego rozdziału

Co mówili krytycy

Anthony M. Ludovici, Notes on Thus Spake Zarathustra (1909)

Wzniośli, którzy utknęli na etapie wielbłądaAnthony M. Ludovici · Notes on Thus Spake Zarathustra, 1909interpretacja

Ludovici twierdzi, że wzniośli to typ, do którego Nietzsche nie miał całkowitej niechęci, lecz który traktuje życie zbyt poważnie i nigdy nie przekracza etapu wielbłąda; prawdziwa wielkość polega na mówieniu o rzeczach wzniosłych bez przytłoczenia nimi, a Nietzsche łamie rzeczy stare nie z lekceważeniem anarchisty, lecz palcami artysty swobodnego wobec piękna, kierując się własnym smakiem.