Część pierwsza · XVIII. O starej i młodej kobiecie

On chce, ona ulega: powierzchnia i głębia

Kogóż najbardziej nienawidzi kobieta? — Rzekło raz żelazo do magnesu: „nienawidzę cię najbardziej za to, że pociągasz ku sobie, lecz nie jesteś dość silne, aby przyciągnąć do siebie”.

Szczęście mężczyzny brzmi: ja chcę. Szczęście kobiety: on chce.

„Spójrz, jakże doskonałym staje się oto świat!” — tak myśli każda kobieta, gdy z całą miłością ulega.

A ulegać musi kobieta, aby znalazła głębię dla swej powierzchni. Powierzchnią jest duch kobiety, ruchliwą, burzliwą powłoką płytkich wód.

Duch mężczyzny głęboki jest: prądy jego szumią w podziemnych jaskiniach: kobieta przeczuwa jego siłę, lecz jej nie pojmuje. —

Kobieta najbardziej nienawidzi tego, kogo nie może do siebie przyciągnąć. Szczęście mężczyzny brzmi „ja chcę”, szczęście kobiety „on chce”. Jej duch jest płytką powierzchnią, jego zaś głębokim prądem, którego ona nie pojmuje.

Miłość, czystość, kobieta i małżeństwoPłcie zostają sobie przeciwstawione: jego szczęście to „ja chcę”, jej „on chce”; jej duch jest powierzchnią, jego głębią.

Komentarze do tego rozdziału

Co mówili krytycy

Anthony M. Ludovici, Notes on Thus Spake Zarathustra (1909)

Obrona poglądów Nietzschego na kobietyAnthony M. Ludovici · Notes on Thus Spake Zarathustra, 1909ocena

Ludovici dowodzi, że wrogość wobec poglądów Nietzschego na kobiety wynika z nieporozumienia: jego nauka głosi, że płcie są sobie zasadniczo przeciwstawne i powinny takimi pozostać, wbrew demokratycznemu zrównywaniu, które umężczyźniłoby kobiety i zniewieściło mężczyzn, a pogląd ten Ludovici uznaje za słuszny i sprawiedliwy; dodaje, że osławiony ostatni wers tej mowy podsunęła kobieta.